Komisja lekarska i postępowanie sprawdzające

Dwa ostatnie etapy, żaden nie daje punktów

Komisja lekarska i postępowanie sprawdzające to szósty i ósmy etap postępowania kwalifikacyjnego z art. 25 ust. 2 ustawy o Policji. Oba są zaliczeniowe: kończą się orzeczeniem albo wynikiem, a nie punktami do rankingu. Punkty do sumy z § 41 ust. 2 rozporządzenia MSWiA z 14 lutego 2025 r. (Dz.U. 2025 poz. 248) dają wyłącznie test wiedzy, test sprawności, rozmowa kwalifikacyjna oraz preferencje za wykształcenie i umiejętności.

Nie zmienia to jednak ich znaczenia. To są etapy, na których odpada się bez możliwości „nadrobienia punktami", bo tu nie ma czego nadrabiać. Miejsce na liście rankingowej ustala się dopiero wśród kandydatów, którzy oba przeszli.

Komisja lekarska ma własną ustawę

Podstawą tego etapu nie jest rozporządzenie o postępowaniu kwalifikacyjnym, tylko ustawa z 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (t.j. Dz.U. 2024 poz. 310). Rozporządzenie mówi w tym miejscu tylko tyle, że ustala się stan zdrowia i stopień zdolności kandydata do służby (§ 10 ust. 1 pkt 6), a sama ustawa o Policji w art. 26 ust. 1 przekazuje to komisjom lekarskim podległym ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych.

To rozróżnienie ma praktyczny skutek: terminów, trybu odwołania i treści orzeczenia szukasz w innym akcie niż reszty procedury.

Kategorie są dwie i nie ma między nimi stopni pośrednich. Orzeczenie o kategorii N kończy postępowanie; ponownie przystąpić można nie wcześniej niż po upływie 4 miesięcy od dnia odstąpienia od prowadzenia postępowania (§ 59 ust. 1 pkt 1 lit. d rozporządzenia).

Co komisja może zarządzić

Komisja lekarska może skierować kandydata na badania specjalistyczne, badania psychologiczne oraz badania dodatkowe, a w razie potrzeby, za zgodą badanego, także na obserwację szpitalną (art. 32-33 ustawy o komisjach lekarskich). Obserwacja szpitalna wymaga zgody, ale odmowa oznacza, że komisja nie ma jak ustalić zdolności.

W praktyce komend na tym etapie wykonuje się zestaw konsultacji specjalistycznych. Najczęściej są to konsultacje: psychiatryczna, neurologiczna, ortopedyczna, laryngologiczna, okulistyczna i kardiologiczna, a u kobiet dodatkowo ginekologiczna. Zakres nie wynika z jednego przepisu i bywa różny w zależności od wyników badań podstawowych, więc traktuj tę listę jako to, czego się spodziewać, a nie jako sztywny katalog.

Uwaga na częste pomylenie dwóch etapów. Badanie psychologiczne prowadzone przez psychologa policyjnego w ramach testu MultiSelect-R to czwarty etap postępowania i osobna procedura. Badanie psychologiczne zlecone przez komisję lekarską w ramach ustalania zdolności to co innego, z inną podstawą i innym skutkiem. Wynik jednego nie zastępuje drugiego.

Postępowanie sprawdzające: ankieta bezpieczeństwa osobowego

Ósmy etap prowadzi się wtedy, gdy kandydat nie ma odpowiedniego poświadczenia bezpieczeństwa. Ustala się w nim, czy kandydat daje rękojmię zachowania tajemnicy w rozumieniu art. 2 pkt 2 ustawy z 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych (§ 10 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia). Kopię posiadanego poświadczenia dołącza się do dokumentów już na starcie, o ile kandydat je ma (§ 6 ust. 2 pkt 5 lit. f).

Narzędziem tego etapu jest ankieta bezpieczeństwa osobowego, której wzór stanowi załącznik do ustawy o ochronie informacji niejawnych (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1209). Formularz liczy 26 stron.

Trzy rzeczy do sprawdzenia zawczasu:

1. Ankiety nie składa się razem z podaniem. Wypełnia się ją dopiero na tym etapie, w praktyce po rozmowie kwalifikacyjnej. Jeżeli szukasz jej w wykazie dokumentów potrzebnych na start, nie znajdziesz jej tam; zestaw startowy opisuje artykuł o dokumentach i usłudze WSTĄP DO POLICJI.
2. Wypełniona ankieta jest chroniona jak informacja niejawna. Otrzymuje klauzulę „poufne" przy postępowaniu poszerzonym i „zastrzeżone" przy zwykłym. Nie zostawia się jej kopii u siebie ani nie wysyła mailem.
3. 26 stron to nie jest kwestionariusz na kwadrans. Wzoru nie streszczamy, bo obowiązuje ten z załącznika do ustawy i to jego trzeba wypełnić w wersji aktualnej na dzień składania. Zaplanuj na to czas i pobierz formularz z aktu, a nie z przypadkowego serwisu.

Jakiego poziomu poświadczenia wymaga się od kandydata

Tego nie udało się ustalić w żadnym źródle oficjalnym i dlatego nie podajemy tu żadnej liczby ani klauzuli. Rozporządzenie mówi o „odpowiednim poświadczeniu bezpieczeństwa" (§ 10 ust. 1 pkt 8) i nie precyzuje poziomu dla zwykłego kandydata do służby. Serwisy, które wymieniają konkretną klauzulę, nie wskazują przepisu, z którego miałaby wynikać.

Poziom klauzuli ma znaczenie dopiero przy konkretnym stanowisku i wynika z zakresu informacji, do których dostęp jest na nim potrzebny. Dla porównania: program szkolenia zawodowego podstawowego dla absolwentów wybranych kierunków studiów, ustanowiony decyzją nr 109 Komendanta Głównego Policji z 4 kwietnia 2024 r., wymaga od kierowanych na nie policjantów poświadczenia upoważniającego do dostępu do informacji niejawnych oznaczonych klauzulą „poufne", ale to wymóg wobec policjanta już przyjętego do służby, a nie wobec kandydata.

Po negatywnym wyniku postępowania sprawdzającego

Karencja jest tu najdłuższa w całej procedurze. Po odstąpieniu od prowadzenia postępowania z powodu negatywnego wyniku postępowania sprawdzającego ponownie przystąpić można nie wcześniej niż po upływie 12 miesięcy od dnia odstąpienia (§ 59 ust. 1 pkt 1 lit. f). Dla porównania: po teście sprawności i po rozmowie kwalifikacyjnej jest to 14 dni kalendarzowych, a po ustaleniu zdolności fizycznej i psychicznej 4 miesiące.

Terminy liczy się od dnia wystąpienia przyczyny odstąpienia wskazanego w piśmie informującym kandydata, a pismo to może mieć formę dokumentu elektronicznego doręczonego środkami komunikacji elektronicznej (§ 59 ust. 2 i 3). Sprawdzaj więc skrzynkę, którą podałeś w kwestionariuszu.

Kandydat, który przeszedł oba te etapy, trafia na listę kandydatów, a po przyjęciu do służby na szkolenie zawodowe podstawowe. Całą sekwencję etapów opisuje artykuł jak zostać policjantem.