Ile jest korpusów w Policji
Korpusów jest sześć i wymienia je art. 47 ust. 1 ustawy o Policji: generałów Policji, oficerów starszych Policji, oficerów młodszych Policji, aspirantów Policji, podoficerów Policji oraz szeregowych Policji. Przepis podaje je od góry, czyli od korpusu generałów, i w takiej samej kolejności układa stopnie wewnątrz każdego korpusu: od najwyższego do najniższego.
Ta kolejność jest ważna, bo pula pyta o nią wprost, na przykład o zachowanie porządku stopni w korpusie oficerów starszych. Awans w służbie idzie oczywiście odwrotnie, od dołu tabeli w górę, ale odpowiedzią na pytanie o kolejność jest zawsze porządek z przepisu.
Co jest w przepisie: wszystkie stopnie policyjne
| Korpus | Stopnie w kolejności ustawowej | Ile stopni |
|---|---|---|
| generałów Policji | generalny inspektor Policji, nadinspektor Policji | 2 |
| oficerów starszych Policji | inspektor Policji, młodszy inspektor Policji, podinspektor Policji | 3 |
| oficerów młodszych Policji | nadkomisarz Policji, komisarz Policji, podkomisarz Policji | 3 |
| aspirantów Policji | aspirant sztabowy Policji, starszy aspirant Policji, aspirant Policji, młodszy aspirant Policji | 4 |
| podoficerów Policji | sierżant sztabowy Policji, starszy sierżant Policji, sierżant Policji | 3 |
| szeregowych Policji | starszy posterunkowy, posterunkowy | 2 |
Wszystko powyżej pochodzi z art. 47 ust. 1 pkt 1-6 ustawy o Policji. Razem daje to 17 stopni policyjnych.
Kilka faktów, o które pula pyta punktowo, wprost z tej tabeli:
- najniższy stopień w korpusie oficerów młodszych to podkomisarz Policji (art. 47 ust. 1 pkt 3 lit. c),
- najwyższy stopień w Policji to generalny inspektor Policji (art. 47 ust. 1 pkt 1 lit. a),
- korpus aspirantów jest jedynym czterostopniowym (art. 47 ust. 1 pkt 4),
- korpusy generałów i szeregowych mają po dwa stopnie (art. 47 ust. 1 pkt 1 i 6),
- stopnie w korpusie szeregowych są jedynymi bez dopisku „Policji" w brzmieniu ustawy (art. 47 ust. 1 pkt 6).
Nazwy, które brzmią dobrze, a nie istnieją
Dystraktory w tej dziedzinie buduje się zawsze tak samo: bierze się prawdziwy człon i dokleja go w niewłaściwym miejscu. Żaden z poniższych stopni nie występuje w art. 47 ust. 1:
- młodszy sierżant Policji oraz starszy sierżant sztabowy Policji,
- starszy aspirant sztabowy Policji i aspirant starszy Policji,
- młodszy podkomisarz Policji oraz starszy komisarz Policji,
- starszy inspektor Policji i główny inspektor Policji,
- starszy nadinspektor Policji.
Ułatwia sprawę jedna obserwacja: przedrostek „sztabowy" występuje w ustawie dokładnie dwa razy, przy aspirancie i przy sierżancie, i zawsze na szczycie swojego korpusu (art. 47 ust. 1 pkt 4 lit. a i pkt 5 lit. a). Przedrostek „nad" występuje dwa razy: nadinspektor i nadkomisarz.
Co policjant nosi na mundurze
Policjanci na ubiorach umundurowania oraz na nakryciach głowy noszą dystynkcje i znaki identyfikacyjne (§ 24 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 20 maja 2009 r. w sprawie umundurowania policjantów). To jeden z tych przepisów, które pula cytuje niemal dosłownie, więc zapamiętaj oba człony: dystynkcje i znaki identyfikacyjne, na ubiorach i na nakryciach głowy.
Dystynkcje do ubioru służbowego i ćwiczebnego są wykonane haftem mechanicznym w kolorze srebrnym na pochewkach w kolorze granatowym, a do ubioru wyjściowego i galowego haftowane ręcznie bajorkiem w kolorze matowosrebrnym bezpośrednio na naramiennikach albo haftem mechanicznym na pochewkach (§ 25 ust. 1 tego rozporządzenia). Wzory dystynkcji określa załącznik nr 5 (§ 25 ust. 2).
Obowiązek noszenia munduru i wyjątki
Policjant w czasie służby jest obowiązany do noszenia przepisowego munduru i wyposażenia (art. 60 ust. 1 ustawy o Policji). Przypadki, w których policjant w czasie wykonywania obowiązków służbowych nie ma obowiązku noszenia munduru, określa Komendant Główny Policji (art. 60 ust. 2). To jest cała odpowiedź na powracające pytanie o to, kto ustala te przypadki: nie minister, nie rozporządzenie, tylko Komendant Główny Policji.
Z brakiem munduru wiąże się obowiązek okazania dokumentu. Policjant nieumundurowany, wykonując czynności dochodzeniowo-śledcze oraz zatrzymania, przeszukania i czynności wykonywane na polecenie sądu lub prokuratora, ma okazać legitymację służbową tak, aby zainteresowany mógł odczytać i zanotować numer legitymacji, organ, który ją wydał, oraz nazwisko policjanta (art. 61 ust. 1). Przy innych czynnościach administracyjno-porządkowych nieumundurowany policjant okazuje legitymację służbową albo znak identyfikacyjny na żądanie obywatela (art. 61 ust. 2). Szerzej o tym rozróżnieniu piszemy przy legitymowaniu i zatrzymaniu.
Święto Policji
Dzień 24 lipca ustanawia się Świętem Policji (art. 13b ustawy o Policji). Data siedzi w ustawie, a nie w rozporządzeniu ani w zarządzeniu, i to jest cała treść przepisu: jedno zdanie, jedna data. Dystraktory sięgają zwykle po inne lipcowe i sierpniowe dni albo po 6 kwietnia, czyli datę uchwalenia samej ustawy.
Kto mianuje na stopnie
Wykaz aktów do testu wskazuje z rozdziału 6 ustawy tylko art. 47 ust. 1, więc pytania o stopnie krążą wokół samej listy. Kolejny przepis warto jednak przeczytać raz, bo porządkuje obraz: na stopnie w korpusach szeregowych i podoficerów mianuje przełożony wymieniony w art. 32 ust. 1, na stopnie w korpusie aspirantów oraz na stopnie komisarza i nadkomisarza ten sam przełożony z wyjątkiem komendanta powiatowego (miejskiego, rejonowego), a na pierwszy stopień oficerski oraz na stopnie generalnego inspektora i nadinspektora Policji mianuje Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek ministra właściwego do spraw wewnętrznych (art. 48 ust. 1-3). Na stopień posterunkowego mianuje się z dniem mianowania na stanowisko służbowe (art. 48 ust. 1).
Na czym się przewracają
Cztery korpusy zamiast sześciu. Korpusów jest sześć (art. 47 ust. 1). Błąd bierze się z liczenia „szeregowi, podoficerowie, aspiranci, oficerowie", czyli ze zlania w jedno korpusów oficerów młodszych i starszych oraz z pominięcia korpusu generałów.
Odwrócona kolejność w korpusie. Ustawa wymienia stopnie od najwyższego. W korpusie oficerów starszych porządek to inspektor, młodszy inspektor, podinspektor, a nie odwrotnie (art. 47 ust. 1 pkt 2).
Mylenie stopnia ze stanowiskiem. Komendant powiatowy, dzielnicowy czy dyżurny to stanowiska służbowe, a nie stopnie policyjne. W art. 47 ust. 1 nie ma żadnej z tych nazw.
Przypadki bez munduru w rozporządzeniu. Określa je Komendant Główny Policji (art. 60 ust. 2), a rozporządzenie z 20 maja 2009 r. reguluje samo umundurowanie, w tym noszenie dystynkcji i znaków identyfikacyjnych (§ 24).
Ile z tego jest na teście
W tej dziedzinie mamy 13 z 216 jawnych trzonów. To najmniejsza dziedzina po środkach przymusu, ale też najtańsza w nauce: jeden trzon pyta o same korpusy, dziewięć o skład konkretnego korpusu albo o kolejność stopni, jeden o dystynkcje i znaki identyfikacyjne, jeden o przypadki bez munduru, jeden o Święto Policji. Materiał do opanowania to jedna tabela i trzy zdania.
Pełną listę trzonów tej dziedziny znajdziesz w darmowej bazie pytań. Stopnie wracają potem przy służbie i stosunku służbowym, bo przedterminowe mianowanie na wyższy stopień jest jednym z wyróżnień, a obniżenie stopnia jedną z kar dyscyplinarnych. Kontekst ustrojowy, czyli kto komu podlega i kto kogo powołuje, opisuje ustrój i zadania Policji.